Hải Phát: Phục hồi trong "gọng kìm" thanh tra và áp lực nợ vay

Điểm sáng từ lợi nhuận và hiệu quả sử dụng vốn

Nhìn vào báo cáo tài chính năm 2025, có thể thấy Hải Phát đã có một năm hoạt động hiệu quả xét về mặt con số tuyệt đối.

Lợi nhuận sau thuế năm 2025 đạt hơn 124,9 tỷ đồng, tăng gấp đôi so với mức 61,4 tỷ đồng của năm 2024.

Hệ số lợi nhuận sau thuế trên vốn chủ sở hữu (ROE) tăng từ 1,69% lên 3,52%. Điều này cho thấy năng lực khai thác vốn của ban điều hành đã có sự cải thiện đáng kể trong bối cảnh thị trường chung vẫn còn nhiều khó khăn.

Hệ số thanh toán ngắn hạn tăng từ 1,64 lên 1,75 lần; hệ số thanh toán nhanh cũng cải thiện lên mức 1,04 lần. Về lý thuyết, Hải Phát vẫn đảm bảo được khả năng chi trả các nghĩa vụ đến hạn trong ngắn hạn.

"Gọng kìm" nợ vay và sự xói mòn vốn chủ sở hữu

Dù lợi nhuận tăng, nhưng đi sâu vào cấu trúc tài chính, những rủi ro mang tính hệ thống đang dần lộ diện.

Tổng nợ phải trả tính đến cuối năm 2025 đã chạm mức 4.922 tỷ đồng. Đáng chú ý, nợ phải trả hiện cao gấp 1,39 lần vốn chủ sở hữu. Đây là một tỷ trọng rủi ro, cho thấy doanh nghiệp đang hoạt động dựa nhiều vào vốn chiếm dụng và vốn vay.

Một nghịch lý đáng ngại là dù có lợi nhuận sau thuế dương, nhưng vốn chủ sở hữu của HPX lại giảm từ 3.633 tỷ đồng xuống còn 3.553 tỷ đồng. Điều này đặt ra dấu hỏi lớn về việc trích lập các quỹ hoặc các khoản điều chỉnh giảm vốn khác đã "nuốt chửng" phần lợi nhuận tạo ra.

Hệ số thanh toán lãi vay đạt 1,19 lần. Mặc dù đã cải thiện so với mức 1,04 của năm 2024, nhưng biên độ an toàn vẫn rất mỏng. Chỉ cần một biến động nhỏ về lãi suất hoặc sự chậm trễ trong việc mở bán dự án, doanh nghiệp có thể rơi vào tình trạng mất khả năng chi trả lãi vay.

"Biến số" pháp lý

Rủi ro lớn nhất đối với Hải Phát hiện nay không chỉ nằm ở bảng cân đối kế toán mà còn nằm ở áp lực pháp lý.

Theo Quyết định số 446/QĐ-CT ngày 01/4/2026 của Cục Thuế, Cty Cp Đầu tư Hải Phát chính thức nằm trong danh sách Kế hoạch kiểm tra chuyên ngành năm 2026.

Dưới góc nhìn chuyên gia, việc nằm trong danh sách kiểm tra thuế sau một năm có lợi nhuận tăng đột biến là một tín hiệu cần đặc biệt lưu tâm.

Việc kiểm tra chuyên ngành có thể dẫn đến các khoản truy thu thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế VAT hoặc các sai sót trong hạch toán chi phí dự án. Với một doanh nghiệp có dòng tiền như Hải Phát, bất kỳ khoản phạt lớn nào cũng có thể gây ra hiệu ứng domino tài chính.

Áp lực minh bạch hóa cũng là thử thách cho tính xác thực của các con số lợi nhuận vừa được công bố. Nếu các kết luận thanh tra chỉ ra sai phạm trong ghi nhận doanh thu dự án, bức tranh tài chính "màu hồng" của năm 2025 có thể sẽ bị đảo ngược.

Lời giải nào cho bài toán tăng trưởng bền vững?

Hải Phát đang đứng trước ngã ba đường. Một mặt, họ đã chứng minh được khả năng "vượt cạn" bằng lợi nhuận thực tế. Mặt khác, cấu trúc tài chính vẫn chưa thoát khỏi cái bóng của nợ nần và sự phụ thuộc vào đòn bẩy.

Hải Phát năm 2026 là một thực thể đang hồi sinh nhưng còn rất dễ tổn thương. Lợi nhuận là "thuốc bổ", nhưng nợ vay và áp lực thanh tra là "căn bệnh kinh niên" cần được xử lý dứt điểm. Giới đầu tư và các đối tác cần giữ cái đầu lạnh, quan sát sát sao kết quả của đợt kiểm tra chuyên ngành sắp tới trước khi đưa ra các quyết định dài hạn./.