Tổ chức Hợp tác Phát triển và Hỗ trợ kỹ thuật Vùng Fla-măng, Vương quốc Bỉ (gọi tắt là VVOB) tổ chức hội thảo tổng kết Dự án "Giáo viên mầm non áp dụng kiến thức và kỹ năng giảng dạy tạo môi trường học giàu ngôn ngữ cho trẻ" (viết tắt là dự án TALK) sau 5 năm triển khai.
Hội thảo có sự tham dự của hơn 130 đại biểu, bao gồm đại diện Đại sứ quán Bỉ, Cục Nhà giáo và Cán bộ quản lý giáo dục, Vụ Giáo dục Mầm non, các chuyên gia giáo dục hàng đầu đến từ các trường đại học, cao đẳng, viện nghiên cứu, cơ sở giáo dục mầm non tại Việt Nam, đại diện các Sở Giáo dục và Đào tạo, CBQL và giáo viên đến từ các tỉnh dự án, và đội ngũ điều hành dự án từ VVOB.
Các đại biểu cùng nhìn lại hành trình triển khai dự án, lắng nghe các câu chuyện thay đổi từ chính các CBQL và giáo viên tham gia dự án, tìm hiểu kết quả nghiên cứu và tác động tích cực của dự án. Trên cơ sở đó, các đại biểu trao đổi về định hướng duy trì, phát huy kết quả dự án và khả năng vận dụng các phương pháp phù hợp với điều kiện thực tế tại địa phương.
Từ năm 2022, dự án TALK đã hỗ trợ giáo viên và CBQL mầm non nâng cao năng lực xây dựng môi trường học tập giàu ngôn ngữ, đặc biệt tại những địa bàn khó khăn, có sự đa dạng về ngôn ngữ và văn hóa. Trong quá trình triển khai dự án, giáo viên được hướng dẫn quan sát sự thoải mái và mức độ tham gia của trẻ, từ đó nhận diện các rào cản đối với việc học, điều chỉnh hoạt động giáo dục phù hợp, và xây dựng một môi trường học tập có nhiều cơ hội tương tác và sử dụng ngôn ngữ cho trẻ.
Bên cạnh đó, dự án TALK cũng chú trọng nâng cao năng lực lãnh đạo của CBQL trường mầm non nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho giáo viên phát triển chuyên môn ngay tại trường. Cụ thể, dự án đã hỗ trợ CBQL sử dụng phương pháp khai vấn, tổ chức dự giờ hiệu quả và xây dựng cộng đồng học tập chuyên môn để giáo viên có thể trao đổi khó khăn, thử nghiệm các phương pháp khác nhau và rút kinh nghiệm từ thực tiễn giảng dạy.
Kết quả nghiên cứu được đánh giá bằng công cụ ELLCO, do Đại học Southern Cross (SCU), Australia, phối hợp với Trường Đại học Sư phạm Hà Nội (HNUE) thực hiện ghi nhận thực hành của giáo viên cải thiện ở cả năm phương diện đánh giá (tổ chức lớp học, chương trình giáo dục, sách và hoạt động đọc, môi trường ngôn ngữ, chữ viết/viết sớm). Đáng chú ý, sách và hoạt động đọc là phương diện có những thay đổi rõ rệt khi giáo viên tổ chức các hoạt động đọc sách cho trẻ thường xuyên hơn trong lớp học.
Bên cạnh những chuyển biến tích cực trong môi trường lớp học, nghiên cứu do Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam (VNIES), nay là Viện Chiến lược và Chính sách Giáo dục (VESPI), thực hiện với thang đo phát triển trẻ thơ vùng Đông Á - Thái Bình Dương (EAP-ECDS) cho thấy những tín hiệu tích cực trong thay đổi ở trẻ, đặc biệt là ở nhóm trẻ dân tộc thiểu số và nhóm trẻ từ các địa bàn được triển khai dự án sớm hơn.
Chia sẻ về những tín hiệu tích cực này, bà Karolina Rutkowska – Trưởng Văn phòng đại diện của VVOB tại Việt Nam nhấn mạnh: "Việc áp dụng quan sát trẻ theo quá trình và tạo môi trường học tập giàu ngôn ngữ thực sự giúp nâng cao điểm số phát triển và thúc đẩy việc học của trẻ, đặc biệt là trẻ em dân tộc thiểu số. Song song đó, các hoạt động bồi dưỡng chuyên môn chất lượng, sự cải thiện trong hướng dẫn sư phạm và một môi trường hỗ trợ từ ban lãnh đạo nhà trường đã tác động vô cùng tích cực đến hiệu quả giảng dạy và sự phát triển nghề nghiệp của giáo viên."
Tại hội thảo, giáo viên và cán bộ quản lý từ ba tỉnh Tuyên Quang, Quảng Trị và Gia Lai cũng chia sẻ những câu chuyện thay đổi tiêu biểu, phản ánh cách nhà trường và giáo viên vận dụng kiến thức và phương pháp được chia sẻ trong dự án vào thực tế, cùng những thay đổi tích cực được ghi nhận tại từng trường.
Hội thảo khép lại với phiên thảo luận về định hướng của các tỉnh trong việc duy trì bền vững các sáng kiến của dự án sau năm 2026 và chia sẻ các nguồn tài liệu trong lĩnh vực giáo dục mầm non do VVOB xây dựng. Phát biểu đúc kết lại hành trình 10 năm của VVOB trong lĩnh vực giáo dục mầm non tại Việt Nam, ông Hans De Greve – Giám đốc Chương trình Toàn cầu của VVOB khẳng định: "Sự thay đổi có ý nghĩa và bền vững trong giáo dục cần thời gian và sự tin tưởng. Thành công của một dự án hợp tác phát triển không được đo bằng thời gian, mà bằng những giá trị tiếp tục được duy trì. Di sản thực sự chính là những kiến thức và chuyên môn đọng lại, là những giáo viên, cán bộ quản lý không ngừng đổi mới phương pháp giảng dạy, và là những tổ chức sẽ tiếp tục viết tiếp hành trình ý nghĩa này."
Những kiến thức, phương pháp và kinh nghiệm từ dự án TALK sẽ tiếp tục được lan tỏa thông qua hai bộ tài liệu "Kỹ năng tiền đọc viết và môi trường học tập giàu ngôn ngữ" và "Lãnh đạo trường học trong cơ sở giáo dục mầm non". Được phát triển trong khuôn khổ dự án và được Trường Đại học Sư phạm Hà Nội thẩm định và thông qua vào 08/2026 vừa qua, hai bộ tài liệu đã và đang góp phần hỗ trợ giáo viên và CBQL tiếp tục phát triển chuyên môn, hướng đến nâng cao chất lượng giáo dục mầm non cho trẻ em trên toàn quốc.
Chia sẻ tại hội thảo, Tiến sĩ Vũ Minh Đức, Cục trưởng Cục Nhà giáo và Cán bộ quản lý giáo dục nhận định "Dự án TALK đã kết thúc, nhưng tôi tin tưởng rằng với sự quan tâm chỉ đạo của Bộ Giáo dục & Đào tạo, và tính chủ động của các địa phương, những kết quả và kinh nghiệm từ dự án TALK sẽ tiếp tục là nguồn tham khảo có giá trị cho công tác quản lý và chỉ đạo các hoạt động phát triển chuyên môn trong giáo dục mầm non trong thời gian sắp tới"
