VietABank báo lãi nghìn tỷ, quy mô tăng mạnh, song 3.600 tỷ đồng tiền “chưa thu về” gây chú ý

Ngân hàng TMCP Việt Á (VietABank, mã chứng khoán: VAB) khép lại năm 2025 với bức tranh tài chính nhiều gam màu tích cực khi lợi nhuận vượt mốc nghìn tỷ đồng, quy mô tài sản mở rộng nhanh và hoạt động tín dụng tăng trưởng ổn định. Tuy nhiên, bên cạnh các con số tăng trưởng, báo cáo tài chính cũng hé lộ một điểm đáng chú ý: hơn 1.700 tỷ đồng phát sinh thêm ở “các khoản phải thu” – tức tiền đã ghi nhận trên sổ sách nhưng chưa thực sự thu về.

image-20260210085306-1-1770705085.jpeg

 

Lợi nhuận và quy mô tài sản cùng tăng tốc, nhưng gần 3.600 tỷ đồng “phải thu” khiến một phần dòng tiền của VietABank vẫn đang chờ thu hồi.

Lợi nhuận tăng gần 50%, thu nhập lãi cải thiện mạnh

Theo báo cáo hợp nhất, năm 2025 VietABank ghi nhận lợi nhuận trước thuế đạt 1.622,8 tỷ đồng, tăng 537 tỷ đồng so với năm trước, tương ứng mức tăng gần 50%. Lợi nhuận sau thuế đạt 1.301,9 tỷ đồng, tăng 434,9 tỷ đồng. Riêng quý 4, ngân hàng lãi sau thuế 461,8 tỷ đồng, gần gấp đôi cùng kỳ, cho thấy đà tăng tốc rõ rệt vào cuối năm.

Động lực chính đến từ hoạt động cốt lõi khi thu nhập lãi thuần đạt 3.401,9 tỷ đồng, tăng hơn 1.074 tỷ đồng (tăng 46%). Lợi nhuận thuần từ kinh doanh trước dự phòng tăng mạnh 70%, lên 2.790,9 tỷ đồng. Những con số này cho thấy tăng trưởng tín dụng và biên lãi ròng cải thiện đã giúp ngân hàng “bứt tốc” đáng kể.

Tổng tài sản “phình” thêm hơn 20.600 tỷ đồng

Song song với lợi nhuận, quy mô VietABank cũng mở rộng nhanh. Tính đến cuối năm 2025, tổng tài sản đạt 140.486 tỷ đồng, tăng thêm 20.654 tỷ đồng, tương đương tăng hơn 17% chỉ trong một năm.

Trong cơ cấu tài sản, cho vay khách hàng tăng 8.524 tỷ đồng, tiền gửi khách hàng tăng 8.790 tỷ đồng – phản ánh tăng trưởng tín dụng đi cùng mở rộng huy động. Đáng chú ý, tiền gửi và cho vay các tổ chức tín dụng khác tăng 4.639 tỷ đồng, còn chứng khoán đầu tư tăng tới 5.061 tỷ đồng. Điều này cho thấy ngân hàng không chỉ dựa vào cho vay truyền thống mà còn đẩy mạnh giao dịch liên ngân hàng và đầu tư trái phiếu.

Huy động vốn dài hạn tăng gấp đôi

Ở phía nguồn vốn, VietABank tăng cường huy động trung – dài hạn thông qua phát hành giấy tờ có giá. Giá trị phát hành đạt 4.959 tỷ đồng, tăng 2.814 tỷ đồng, tương đương tăng hơn 131% so với năm trước. Bên cạnh đó, tiền gửi và vay các tổ chức tín dụng khác cũng tăng thêm 5.283 tỷ đồng.

Động thái này giúp cải thiện thanh khoản và cơ cấu vốn dài hạn, song thường đi kèm chi phí vốn cao hơn, có thể gây áp lực lên biên lợi nhuận trong tương lai.

Dự phòng rủi ro tăng mạnh

Một điểm đáng chú ý khác là ngân hàng tăng mạnh trích lập dự phòng. Chi phí dự phòng rủi ro tín dụng năm 2025 lên tới 1.168 tỷ đồng, tăng 613 tỷ đồng, tức gấp hơn hai lần năm trước.

Việc tăng “bộ đệm” cho thấy sự thận trọng trước rủi ro tín dụng, song cũng đồng nghĩa một phần lợi nhuận bị bào mòn để bảo đảm an toàn hệ thống.

Gần 3.600 tỷ đồng “tiền chưa thu về”

Bên cạnh các chỉ tiêu quen thuộc, báo cáo tài chính còn ghi nhận nhóm “Tài sản có khác” tăng khá mạnh, từ 6.894 tỷ đồng lên 9.075 tỷ đồng, tăng 2.181 tỷ đồng (tăng 31,6%).

Trong đó, đáng chú ý nhất là các khoản phải thu đạt 3.596 tỷ đồng, tăng tới 1.737 tỷ đồng, tương đương tăng 93% – gần gấp đôi năm trước. Mức tăng này chiếm phần lớn biến động của cả nhóm tài sản.

Hiểu đơn giản, “phải thu” là những khoản tiền ngân hàng đã chi ra hoặc đã ghi nhận doanh thu, nhưng chưa thu được tiền mặt. Ví dụ như tiền ứng trước cho đối tác, khoản thu hộ – chi hộ, đặt cọc, tạm ứng hoặc các giao dịch hợp tác đầu tư đang chờ quyết toán.

Nói cách khác, đây là tiền đã “ra khỏi két” nhưng chưa quay trở lại, nên chưa thực sự tạo ra dòng tiền thực.

Tổng thể, VietABank đang cho thấy tốc độ mở rộng nhanh cả về lợi nhuận lẫn quy mô tài sản trong năm 2025. Tuy nhiên, việc các khoản phải thu tăng thêm hơn 1.700 tỷ đồng – cao gấp nhiều lần phần lợi nhuận tăng thêm – cho thấy một phần dòng tiền vẫn chưa thực sự quay về ngân hàng. Trong bối cảnh ngành ngân hàng ngày càng chú trọng chất lượng tài sản và dòng tiền thực, khả năng thu hồi các khoản “treo” này sẽ là yếu tố quyết định mức độ bền vững của tăng trưởng lợi nhuận trong các năm tới.